Matka Czworaczków

Osiem miesięcy szczęścia albo jak spędziłem koniec lata

876757_original

27 stycznia planuję wystąpienie w moskiewskiej sali odczytowej „Moj kursiw”. Będę opowiadał o minionym lecie, o życiu i przygodach w odległej osadzie strażników w Zakazniku Południowokamczackim, o poszukiwaniach niedźwiedzich gawr, o wspaniałych niedźwiedzich matkach i niedźwiedzim dzieciństwie, o ochronie i fotografowaniu dzikiej przyrody, o Lesfilmie, o planach na następny sezon. Szczegóły tutaj. Zapraszam!

876996_originalPrzed gawrą, którą opuścił niedawno kudłaty gospodarz.

877256_original
Tłum niedźwiedzi nad rzeką Kambalną, stanowiącą miejsce tarła łososi.

878369_original
Matka Czworaczków z przychówkiem.

878284_original
Chatka na brzegu Jeziora Kambalnego.

Reklamy

O Matce Czworaczków

849002_original

Pojawiło się wiele pytań o losy rodziny Matki Czworaczków. Po raz ostatni widziałem tę rodzinę w połowie lipca, w dniu mojego odlotu znad Jeziora Kambalnego. Na przełomie lipca i sierpnia miejsce to odwiedziła grupa zagranicznych turystów, której towarzyszył strażnik rezerwatu Nikołaj Koniukow i wolontariusz Jurij Panin. Widzieli oni rodzinę Matki Czworaczków w pełnym składzie. Od tego czasu nad Jeziorem Kambalnym nie było ludzi i żadne nowe informacje o niedźwiedzicy nie pojawiły się. Obecnie znajduję się w odległości pięćdziesięciu kilometrów od Jeziora Kambalnego. Jeśli będzie okazja polecieć tam, to obowiązkowo z niej skorzystam. A tymczasem zamieszczam dwa zdjęcia tej wspaniałej rodzinki, wyciągnięte ze starych zapasów.

849362_original

Lesfilm: pełnia sezonu

832369_original

Minęło pięć miesięcy, od kiedy zamieszkałem nad Jeziorem Kambalnym. Od mniej więcej trzech miesięcy w Zakazniku Południowokamczackim ekipa Lesfilmu kręci niezwykły film o niedźwiedzim dzieciństwie. Obecnie trwa okres tarła, pełnia sezonu u niedźwiedzi i pełnia sezonu u filmujących je ludzi.

833006_originalWiosną udało mi się poobserwować dziesięć niedźwiedzich rodzin z młodymi z tegorocznego miotu. Ale nie wszystkie rodziny można było filmować. Niektóre mamusie były zbyt ostrożne i unikały ludzi, niektóre były agresywne.

833210_originalPrzypomnę, że zdjęcia do filmu zaczęły się od rodziny, której członek — niesamowity niedźwiadek o imieniu Czapaj — dziarsko jeździł na grzbiecie swojej matki, Marii Michajłowny.

834144_original833379_original833698_original

Później rodzina ta przeniosła się daleko w góry i nowym bohaterem została Matka Czworaczków wraz ze swoim przychówkiem.

833829_original

Niedawno ekipie filmowej udało się przerzucić na kontynent część nakręconego materiału. Zmontowano z niego taki oto trailer (poniżej tłumaczenie tekstu lektora):

W dalekiej dzikiej krainie, na południowym krańcu Kamczatki, gdzie władcą przyrody nie jest człowiek, gdzie ludzie są tylko gośćmi — spędzimy osiem miesięcy w towarzystwie gospodarzy Kamczatki, aby uchwycić harmonię przyrody i tajemnice dorastania jednego z największych drapieżników Rosji w kadrach filmu „Niedźwiedzie Kamczatki. Początek życia”.

Nakręcenie filmu przyrodniczego to mozolne zadanie. Nie mogłoby nam się to udać bez pomocy różnych organizacji i licznych ludzi. Naszym głównym partnerem jest Rezerwat Kronocki. Dziękujemy jego wspaniałym pracownikom i wspaniałym niedźwiedziom! Dziękujemy firmie M.Video za sprawne wyposażenie ekipy filmowej w profesjonalny sprzęt. Teraz dysponujemy niezbędnym minimum umożliwiającym pracę w warunkach polowych.

Obecnie na platformie crowdfundingowej „Planeta” trwa zbiórka środków na realizację filmu. Od 700 (siedmiuset!!!) ludzi wpłynęło łącznie 1,4 miliona rubli, dwoje z darczyńców wpłaciło po 100 tysięcy! Wciąż możecie wspomóc nasz projekt!

Rosną w oczach…

831645_original

Oto świeżutkie dzisiejsze zdjęcie. Niedźwiadki nabierają sił, a ja je tracę, bo żeby znaleźć malców, muszę chodzić coraz dalej w dół rzeki pośród gromad niedźwiedzi. Droga tam i z powrotem zabiera mi prawie cały dzień. Za swoimi dziećmi nie muszę tyle biegać (a mam ich, nawiasem mówiąc, dokładnie tyle, co Matka Czworaczków :)).

Matka Czworaczków: otwarcie sezonu rybackiego

825632_original

Jeszcze dwa dni temu myślałem, że Matka Czworaczków poczeka, aż łososie przypłyną na tarło do Jeziora Kambalnego i będzie mogła je łowić bezpośrednio u stóp swojej góry, na której zboczu spędziła wraz z dziećmi całą wiosnę po opuszczeniu gawry. Ale ona postanowiła inaczej: poprowadziła swoje młode na spotkanie z rybami i zagrożeniami.

825202_original

Z powodu wielkiego płatu śniegu zalegającego na urwistym progu w górnym biegu rzeki Kambalnej zmierzające na tarło ryby nie mogą się dostać do jeziora i gromadzą się tuż poniżej przeszkody. W maju warstwa śniegu pokrywająca próg rzeczny miała co najmniej dziesięć metrów grubości, teraz ma jakieś trzy-cztery metry.

Aby pokonać próg, ryby muszą skakać w górę. Ale skakać nie mogą: bezpośrednio nad nurtem wody wiszą śnieżne mosty. Tuż poniżej zalegającego płatu śniegu zgromadziły się nerki i tłumy niedźwiedzi. Jak to zwykle bywa w początkach sezonu rybackiego, między niedźwiedziami trwa ustalanie hierarchii. U niektórych zwierząt widać świeże rany. Od czasu do czasu wybuchają krótkotrwałe konflikty. Napięcie dosłownie wisi w powietrzu i nawet ja, niebiorący udziału w tych porządkach, czuję się czasem strasznie.

825419_original
825873_originalW czasie gdy ogromne samce zajęte są ustalaniem hierarchii, sprytnej młodzieży udaje się zanurkować pod płat śniegu, gdzie zgromadziły się ryby, i uciec w krzaki, aby najeść się schwytaną nerką.

826355_originalWeteran cały w starych szramach. Może to zasługa wciąż jeszcze tkwiących w nim sił, a może zdobytego wcześniej autorytetu — w każdym razie niedźwiedź ten w kolejce do lepszego miejsca stać nie musi. Łowi z wielkim kunsztem, szybko się najada i odchodzi na bok odpoczywać.

826552_originalBardzo mnie zdziwiło pojawienie się Matki Czworaczków w tym lęgowisku zwierza, gdzie nie było ani jednej samicy z młodymi.

826765_originalDziatwa, ujrzawszy taką gromadę niedźwiedzi, schowała się pod mamę. Ta postała przez jakieś pięć minut, oceniając sytuację. Widać było, że dojrzewa w niej decyzja. Niedźwiedzica zaczęła ciężko dyszeć, z pyska potoczyła ślinę…

827127_original
… po czym rzuciła się na najbliższego niedźwiedzia, znacznie większego od niej.

827204_originalDzieci w sekundzie się przyłączyły! Miałem okazję niejednokrotnie obserwować, że w razie konfliktu niedźwiedzia rodzina działa jak jeden organizm.

827494_originalNiedźwiedź nie wytrzymał presji i czmychnął z płatu śniegu na drugi brzeg rzeki.

827894_original
A Matka Czworaczków skierowała się już ku kolejnej ofierze! Opisując w skrócie, w przeciągu dziesięciu minut na płacie śniegu zostałem tylko ja i rodzina Matki Czworaczków!

828111_original
Niedźwiedzica zeszła nad wodę, na najlepsze miejsce, ale przyszedł tam też młody samiec, który nie widział, jak Matka Czworaczków oczyszczała teren. Samczykowi też się dostało!

828568_original
Teraz można polować!

828876_originalDzieci nigdy wcześniej nie widziały, jak się łowi ryby, i początkowo były w szoku, nawet zaczęły wrzeszczeć z przerażenia.

828935_original
Matka wyszła z wody i dzieci trochę się uspokoiły…

829257_original
829565_original
829741_original
830041_original
Najmniejszego niedźwiadka porwał prąd, ale malcowi udało się wleźć na kamień i dołączyć z powrotem do pozostałych.

830326_originalZłowiona! Nawiązywanie znajomości z rybą…

830692_originalDrugą rybę matka z wielką rozkoszą sama zjadła. Specjalnie nie wyszła na brzeg, żeby dzieciarnia jej nie przeszkadzała.

830772_original
A co było później? Później niedźwiedzica co kilka minut łowiła dwukilogramową nerkę!

831142_original
Tak nakarmiła malców, że ikra im się już nie mieściła! Teraz to dopiero niedźwiadki zaczną rosnąć!

Niech się powodzi tej wspaniałej rodzince!

Nie wiem, co będzie…

824841_original

Dziś Matka Czworaczków zdecydowała się na ryzykowne posunięcie: poprowadziła swoje dzieci ze stosunkowo bezpiecznego zbocza, znajdującego się nieopodal mojej chatki, w oddalone o pięć kilometrów epicentrum niedźwiedziego życia, na ten sam próg rzeczny, pod którym zgromadziły się łososie i ponad dwadzieścia niedźwiedzi, z których połowa to wielkie samce, stanowiące główne zagrożenie dla niedźwiadków.

Nie wiem, co będzie dalej, ale dzisiaj byłem świadkiem poruszającego i desperackiego zdarzenia. Odważna Matka Czworaczków przegnała z miejsca, w którym skupiły się ryby, wszystkich swoich współplemieńców, włączając w to dwukrotnie większe od niej samce, i w przeciągu pół godziny złowiła cztery łososie, ważące po 1,5-2 kilogramy. Najadła się, co nieco dostało się też niedźwiadkom. W tym czasie znad morza nadciągnęła gęsta mgła, zaczęło się ściemniać i musiałem wracać do domu. A Matka Czworaczków została w lęgowisku zwierza.

Zdjęcia są, ale brakuje mi czasu i sił, żeby je obrabiać i publikować. Jutro wczesnym rankiem udam się znowu na miejsce zdarzeń.